Daria Khozhai is kunstenaar en architect afkomstig uit Oekraïene. Ze maakt installaties waarin ze fysieke ruimtes (re)creëert die een emotionele lading in zich dragen. ‘Apartment No. 8’ in Kunstenlab gaat over haar persoonlijke ervaring van het ontvluchten van een gewelddadige relatie. Zo maakt ze het verborgen leed, dat zich afspeelt achter gesloten voordeuren, zichtbaar en bespreekbaar.

Daria Khozhai combineert artistiek, architectonisch en psychologisch onderzoek in haar werk. Ze is geïnteresseerd in ruimtes met een geladen geschiedenis: plekken waar persoonlijk of collectief trauma heeft plaatsgevonden in de vorm van ontheemding, geweld en fysieke of emotionele pijn. In kleine schaalmodellen of installaties op ware grote recreëert ze die ruimtes op basis van herinnering. Daardoor ontstaan wat zij “geheugenkamers” noemt: geen exacte reconstructies maar ruimtes die mede gevormd worden door het emotionele gewicht en de sporen van trauma die de oorspronkelijke ruimtes in zich dragen. Haar modellen en installaties bouwt ze meestal op uit één materiaal dat een sterke symbolische lading heeft en directe relatie aangaat met het verhaal van de ruimte. Haar maakproces bestaat uit tijdrovend en herhaald handwerk dat zich op de grens tussen obsessief en ritueel begeeft.

Voor haar tentoonstelling in Kunstenlab werkt ze aan een installatie over huiselijk- en relationeel geweld. Ze gebruikt haar eigen ervaring om dit onderwerp zichtbaar en bespreekbaar te maken. De kunstenaar ontvluchtte in 2024, na zeven jaar, een gewelddadige relatie met haar ex-verloofde. Naderhand begon ze, als onderdeel van haar therapie, op te schrijven wat haar was overkomen. Die pagina’s vol persoonlijk leed worden het bouwmateriaal voor een gefragmenteerde reconstructie op ware schaal, van een van de appartementen waarin ze met haar ex-verloofde woonde. In Kunstenlab bouwt ze de ruimte gedetailleerd na waarbij alles, van de bank tot de muren tot de lichtknoppen, is gemaakt van de beschreven bladzijdes. Voor de tentoonstelling ontwikkelde ze ook een vervreemdende geluidsinstallatie waarin fragmenten uit de pagina’s terugkomen en lijken rond te spoken. Het licht dat op de papieren installatie staat laat ondertussen grote, dreigende schaduwen achter op de omringende muren. Ondanks de lichtheid van het materiaal is de zwaarte van de ervaringen waar het werk over gaat in alles voelbaar. 

Khozhai omschrijft de installatie zelf als een architectuur van trauma en overleving. Het is alsof de ruimte, die al die tijd de stille observeerder van het trauma is geweest, het verhaal heeft opgeslagen. Zo worden de persoonlijke crisissen, die normaal onzichtbaar blijven voor de buitenwereld, opeens uitgedragen door dezelfde constructies die ze meestal aan het oog onttrekken.

[Het werk van Daria Khozhai wordt ook onderzocht door kunsthistoricus Anja Novak in het kader van haar researchproject Holding Grief: Engaging Trauma Through Contempary Art aan de Universiteit van Amsterdam.]

Opening
De tentoonstelling 'Apartment No. 8' wordt geopend op zondag 5 juli 2026. We starten deze middag om 15.00 uur met de opening van de groepstentoonstelling 'Drawalogues'. Je bent van harte welkom!

Daria Khozhai